Dietologe
Patatja e ëmbël (Ipomoea batatas) është një perime rrënjore që i përket familjes së Convolvulaceae, e njëjta familje me bime si lulja e mëngjesit (morning glory). Megjithëse quhet “patate”, ajo nuk i përket së njëjtës familje me patatet e zakonshme (Solanaceae).
Ngjyra: Zakonisht ka lëkurë ngjyrë kafe ose portokalli dhe tul portokalli, por mund të gjendet edhe me tul të bardhë, të verdhë ose vjollcë.
Shija: Ka një shije natyralisht të ëmbël për shkak të përmbajtjes së lartë të karbohidrateve.
Forma: Zakonisht është e zgjatur dhe me majë në skaje, e ngjashme me patatet, por më e butë dhe më e lagësht në teksturë kur gatuhet.
Origjina e saj është në Amerikën Qendrore dhe Jugore, por sot është e përhapur në të gjithë botën. Është një nga kulturat më të rëndësishme bujqësore në shumë vende tropikale dhe subtropikale.
Përfitimet Shëndetësore:
- E pasur me lëndë ushqyese: Ka shumë fibra, vitamina A, C, B6 dhe minerale si kaliumi dhe mangani.
- Forcon imunitetin: Vitamina A (nga beta-karoteni) ndihmon shëndetin e syve dhe forcon imunitetin.
- Përmirëson tretjen: Fibrat dhe antioksidantët ndihmojnë në një sistem tretës të shëndetshëm.
- Ka veti anti-inflamatore: Beta-karoteni dhe antocianinet zvogëlojnë inflamacionin në trup.
- Rregullon sheqerin në gjak: Ka indeks të ulët glicemik, ndihmon në menaxhimin e nivelit të sheqerit.
- E mirë për lëkurën dhe flokët: Vitaminat C dhe E ndihmojnë në prodhimin e kolagjenit.
- Mbron zemrën: Kaliumi rregullon tensionin, ndërsa fibrat dhe antioksidantët ulin rrezikun e sëmundjeve të zemrës.
Përdorimi në kuzhinë:
Në kuzhinë: Mund të konsumohet e pjekur, e zier, e avulluar, si pure ose në supa dhe sallata.
Në ëmbëlsira: Shpesh përdoret në byrekë (si sweet potato pie) ose kekë.
Në ushqim të shëndetshëm: Përdoret si zëvendësim për karbohidratet e rafinuara për shkak të indeksit të ulët glicemik.
Vlera në dietën e shëndetshme:
Është një ushqim me vlera të larta ushqyese dhe shpesh përfshihet në dieta për rënien në peshë, për sportistët, dhe për ata që kujdesen për sheqerin në gjak.