Ndërsa çmimet e arit arrijnë rekorde të reja, Italia po korr përfitimet e një politike të gjatë: duke mbrojtur rezervat e saj të arit edhe në kohët më të vështira.
Me 2,451.9 ton ar, sipas të dhënave të Fondit Monetar Ndërkombëtar të përditësuara deri në mars 2025, vendi mbetet i treti në botë për sa i përket zotërimeve të arit, pas Shteteve të Bashkuara (8,133.4 ton) dhe Gjermanisë (3,351.5 ton).
Një aset prej 300 miliardë dollarësh
Me çmimet aktuale, rezervat e Italisë vlejnë afërsisht 300 miliardë dollarë, të barabarta me afërsisht 13% të PBB-së kombëtare. Ky nivel rekord përfaqëson, për Bankën e Italisë, një garanci për qëndrueshmëri financiare dhe besim ndërkombëtar.
“Vendimi historik i Bankës së Italisë sot duket çuditërisht modern,” shpjegoi për Reuters Stefano Caselli, dekan i Shkollës së Menaxhimit SDA Bocconi. “Ne jemi rikthyer në një kontekst në të cilin ari është përsëri sinonim i sigurisë.”
Sipas të dhënave nga Këshilli Botëror i Arit, 75% e rezervave zyrtare të Italisë aktualisht përbëhen nga ari, një përqindje dukshëm më e lartë se mesatarja e Eurozonës prej 66.5%.
Një strategji e kujdesshme
Sipas të dhënave zyrtare, afërsisht 1,100 ton ar italian ruhen në kasafortat e Palazzo Koch, selisë së Bankës së Italisë në Romën qendrore. Një sasi e ngjashme mbahet në Shtetet e Bashkuara, ndërsa sasi më të vogla depozitohen në Mbretërinë e Bashkuar dhe Zvicër.
Në total, Banka e Italisë mban gjithashtu 871,713 monedha ari, me peshë mbi 4 ton, të ruajtura në një zonë të quajtur “sakristi”, një term që evokon shenjtërinë që u atribuohet këtyre rezervave.
Në fund të vitit 2024, ari përfaqësonte gati 75% të rezervave zyrtare të Italisë, shumë mbi mesataren e Eurozonës prej 66.5%.
Përveç rezervës së saj strategjike, ari vazhdon të jetë një shtyllë e ekonomisë italiane të prodhimit: Arezzo, Vicenza dhe Alessandria mbeten qendra të shkëlqyera në prodhimin e bizhuterive, me marka të tilla si Bulgari, Buccellati dhe Damiani që luajnë një rol kryesor në tregjet ndërkombëtare.
Presioni dhe Rezistenca
Pavarësisht presionit të përsëritur politik për të monetizuar një pjesë të aseteve të saj, banka në Via Nazionale nuk është dorëzuar kurrë ndaj kërkesave për të shitur. Me borxhin publik që tejkalon 3 trilion euro (i barabartë me 137.4% të PBB-së së parashikuar për vitin 2026), nuk ka pasur mungesë thirrjesh për të monetizuar të paktën një pjesë të rezervave të arit.
“Shitja e gjysmës së arit nuk do të ishte ende e mjaftueshme për të zgjidhur problemin e borxhit të Italisë”, tha për Reuters Giacomo Chiorino, kreu i analizës së tregut në Banca Patrimoni Sella & C.
Megjithatë, të tjerë argumentojnë se një shitje e pjesshme mund të financojë shërbimet publike ose të zvogëlojë barrën tatimore.
Ndërkohë, çmimet e arit vazhdojnë të rriten dhe analistët thonë se lingotat mbeten “aseti më i nxehtë i momentit”.
“Në një epokë pasigurie globale, me rritjen e kriptomonedhave dhe paqëndrueshmërisë gjeopolitike, bankat qendrore po kërkojnë përsëri siguri në metalin më të vjetër në botë”, shtoi Caselli për Reuters. “Dhe vendimi i Italisë për të mos shitur rezulton më i saktë se kurrë”.
Ari, një simbol i qëndrueshmërisë kombëtare
Italia nuk e ka konsideruar kurrë arin një investim spekulativ, por më tepër një rezervë strategjike të fundit, një lloj “argjendi familjar” që duhet mbrojtur për të siguruar stabilitet në kohë krize.
Vlera e kësaj kujdesje është e dukshme sot: ndërsa bankat qendrore nxitojnë të grumbullojnë ar për të zvogëluar varësinë e tyre nga dollari, Italia mund të shikojë prapa me krenari traditën e saj të kujdesshme. Mbrojtja e rezervave të arit, e kritikuar shpesh si mosveprim, tani duket të jetë një strategji largpamëse.
