Komisioni ka propozuar përdorimin e një pjese të aseteve ruse për të financuar një kredi kompensimi prej 165 miliardë eurosh për Kievin – Në mbrëmje, Von der Leyen dhe Merz do të përpiqen të kapërcejnë rezistencën e Kryeministrit belg.
Asetet ruse të ngrira në Bashkimin Evropian do të përdoren më mirë si një mjet negociues për të arritur paqen në Ukrainë, sesa për të financuar një kredi dëmshpërblimi prej 165 miliardë eurosh për Kievin, tha sot drejtoresha e Euroclear, Valerie Urbain. Në total, afërsisht 183 miliardë euro në asete ruse janë të parkuara në Euroclear.
Sipas Urbain, përdorimi më i mirë i aseteve të ngrira ruse do të ishte për bisedime paqeje për Ukrainën, sesa për të krijuar një strukturë ligjore të ndërlikuar dhe të rrezikshme për të siguruar një kredi dëmshpërblimi. “Tani për tani, do të ishte më mirë të përdoren këto para për negociata paqeje, sesa të krijohet një strukturë ligjore jashtëzakonisht e ndërlikuar dhe e rrezikshme dhe pastaj të humbet kjo levë në bisedime”, tha Urbain për transmetuesin belg VRT.
Deklarata e Urbain vjen pasi Komisioni Evropian propozoi një kredi dëmshpërblimi për Ukrainën të mërkurën, vetëm dy javë para samitit të liderëve të BE-së në Bruksel. Arka e luftës e Ukrainës pritet të mbarojë në prill, duke i lënë udhëheqësit përballë një vendimi nëse do të përdorin fondet e ngrira të Kremlinit për të siguruar mbijetesën e Kievit apo për të mbështetur përpjekjet e luftës me paratë e taksapaguesve.
I dërguari amerikan Steve Witkoff ka sugjeruar që, në vend që të përdoren këto burime për kredinë e dëmshpërblimeve, ato mund të përdoren për përpjekjet e rindërtimit të udhëhequra nga SHBA-të, pasi të arrihet një armëpushim. Sipas planit origjinal të paqes me 28 pika, Shtetet e Bashkuara do të kishin marrë “50%” të fitimeve nga ky aktivitet, por ky plan u kritikua ashpër nga evropianët për qëndrimin e tij të favorshëm ndaj Moskës dhe më pas u zëvendësua nga një i ri, i cili, megjithatë, nuk duket se po fiton mbështetje nga Kremlini.
Qeveria belge, e udhëhequr nga nacionalisti flamand Bart De Wever, ka frikë se kredia e dëmshpërblimeve mund të provokojë një kundërsulm rus. De Wever po u bën thirrje kryeqyteteve të BE-së të ofrojnë garanci financiare që mund të paguhen menjëherë nëse Moska arrin të rikuperojë paratë.
Euroclear me seli në Bruksel gjithashtu ka një interes të drejtpërdrejtë në negociata, pasi mban pjesën më të madhe të aseteve të ngrira ruse. Urbain shtoi se rreziqet financiare të lidhjes së aseteve me kredinë e kliringut janë shumë të larta. Dështimi i mundshëm i Euroclear si rezultat i kësaj iniciative “do të ndikonte në atraktivitetin e tregut evropian” dhe do të kishte një ndikim në tregun financiar global.
Von der Leyen do të takohet me Merz dhe Kryeministrin belg sonte në mbrëmje
Presidentja e Komisionit Ursula von der Leyen do të takohet sonte pasdite me kancelarin gjerman Friedrich Merz dhe kryeministrin belg Bart de Wever për të diskutuar propozimin për të siguruar një kredi dëmshpërblimi për Ukrainën duke përdorur asetet e ngrira ruse në BE.
Takimi u konfirmua nga zëdhënësja e Komisionit Paola Pinho, pa zbuluar kohën dhe vendndodhjen e saktë. Siç sqaroi ajo, Presidentja e Komisionit do të takohet së pari me kancelarin gjerman, ndërsa më vonë do të marrë pjesë edhe Kryeministri belg. “Ata do të kenë mundësinë të diskutojnë më tej propozimin e paraqitur dy ditë më parë nga Presidentja von der Leyen, i cili vjen në kohën e duhur dhe shoqërohet me bazën përkatëse legjislative, me qëllim rifillimin e debatit me Shtetet Anëtare, përfshirë Belgjikën”, vuri në dukje Pinho.
Zëdhënësja shtoi se ky propozim legjislativ hap një periudhë të re konsultimesh përpara Këshillit Evropian të dhjetorit, i cili është thirrur të arrijë një marrëveshje. Ajo gjithashtu kujtoi se, në Këshillin e mëparshëm Evropian, udhëheqësit e BE-së i ngarkuan Komisionit detyrën e paraqitjes së një zgjidhjeje për të mbuluar nevojat financiare të Ukrainës për periudhën 2026-2027.
Kur u pyet për “mekanizmin e solidaritetit” për ndarjen e barrës dhe garancitë kombëtare, P. Pinho thjesht deklaroi se propozimi i Komisionit bazohej në konsultimet e mbajtura në javët e fundit në nivele të ndryshme me shtetet anëtare, veçanërisht në nivelin e Përfaqësuesve të Përhershëm. Ajo gjithashtu kujtoi se Von der Leyen kishte deklaruar se propozimi i saj merrte parasysh “pothuajse të gjitha” shqetësimet e Belgjikës.
Nga ana e tij, kryeministri belg Bart de Wever deklaroi dje, gjatë seancës plenare të Dhomës së Përfaqësuesve, se “nuk ka dyshim se Belgjika mbështet fuqimisht Ukrainën dhe është e gatshme të bëjë gjithçka që është e nevojshme për të forcuar dhe mbështetur më tej vendin”. Megjithatë, ai shprehu keqardhje për “insinuatat dhe raportet e rreme që qarkullojnë” në lidhje me asetet ruse të ngrira në Euroclear, duke theksuar: “Belgjika është e gatshme të bëjë sakrifica, por nuk duhet t’i kërkohet të bëjë të pamundurën”.
Në një postim në “X”, kryeministri belg deklaroi: “Në Parlament, iu përgjigja pyetjeve në lidhje me qëndrimin e vendit tonë ndaj Euroclear. Shumë aludime të rreme janë përhapur për të na ushtruar presion, por kushtet tona janë të arsyeshme dhe konstruktive. Ne nuk do të marrim rreziqe të papërgjegjshme.”