Vizita në Riad e ministrit të Jashtëm egjiptian, Badr Abdelatty, dhe kreut të shërbimit të inteligjencës, Hassan Rashad, shënon një fazë të re në bashkëpunimin e sigurisë mes dy fuqive arabe.
Ata u takuan me princin e kurorës, Mohammed bin Salman, ndërsa Abdelatty i përcolli mbretit Salman një mesazh nga presidenti Abdel Fattah al-Sisi, ku riafirmohej solidariteti i plotë i Kajros me Arabinë Saudite.
Por mbështetja egjiptiane ka një kufi të përcaktuar qartë: mbrojtjen e territorit saudit dhe jo sulmin ndaj Jemenit. Ky dallim është thelbësor në një konflikt ku çdo ndërhyrje e re ushtarake, mund të shndërrohet në përballje të drejtpërdrejtë me Iranin.
Mbrojtja ajrore dhe siguria e Gjirit
Sipas deklaratave të Sisit, Egjipti është i gatshëm të mbrojë edhe territorin e vendeve të tjera arabe, nëse ato kërkojnë ndihmë.
Megjithatë, forcat egjiptiane nuk do të ndërmarrin operacione përtej kufijve të shtetit që synojnë të mbrojnë. Ndërkohë, parlamenti egjiptian e ka shtyrë deri më 26 tetor votimin për autorizimin e mbështetjes ushtarake ndaj Riadit.
Praktikisht, kjo hap rrugën për një kontribut në mbrojtjen ajrore, zbulimin dhe shkëmbimin e informacionit të inteligjencës, si dhe mbrojtjen e infrastrukturës strategjike saudite.
Këto janë fusha ku bashkëpunimi mund të forcohet, megjithëse nuk është njoftuar publikisht një plan konkret për dislokimin e forcave egjiptiane.
Urgjenca është shtuar pas sulmeve të fundit të huthinjve ndaj objektivave saudite, përfshirë aeroportin ndërkombëtar të Riadit dhe instalimet e kompanisë shtetërore të naftës Aramco.
Për Arabinë Saudite, kërcënimi nuk lidhet vetëm me sigurinë e qyteteve, por edhe me eksportet e energjisë dhe stabilitetin e ekonomisë.
Egjipti, Deti i Kuq dhe llogaritë strategjike
Për Kajron, kjo krizë ka një dimension të veçantë gjeopolitik. Egjipti kontrollon Kanalin e Suezit, një arterie jetike për tregtinë ndërkombëtare, ndërsa pasiguria në Detin e Kuq kërcënon të ardhurat nga transporti detar dhe ekonominë egjiptiane.
Përfshirja në mbrojtjen e Arabisë Saudite do t’i jepte Kajros mundësinë të forconte rolin e vet si fuqi rajonale, pa marrë përsipër kostot e një fushate të re ushtarake në Jemen.
Egjipti mori pjesë në koalicionin e udhëhequr nga sauditët në vitin 2015, por roli i tij luftarak atëherë ishte i kufizuar. Një përsëritje e ndërhyrjes tokësore do të sillte rreziqe të mëdha, përfshirë zgjatjen e luftës dhe përshkallëzimin e rivalitetit me Teheranin.
Në të njëjtën kohë, marrëdhëniet mes dy vendeve mbështeten edhe në interesa ekonomike. Arabia Saudite dhe shtetet e tjera të Gjirit e kanë ndihmuar Egjiptin me investime, depozita bankare dhe mbështetje financiare, çka i jep solidaritetit të shpallur edhe një dimension të qartë strategjik.
Aleancë pa një luftë të drejtpërdrejtë?
Për Riadin, kontributi egjiptian mund të sjellë më shumë kapacitete mbrojtëse dhe peshë politike. Për Kajron, është një mënyrë për të mbështetur aleatin pa u futur në një luftë që mund të dalë jashtë kontrollit.
Megjithatë, mbrojtja e territorit saudit nuk e zgjidh problemin themelor. Huthinjtë ruajnë kontrollin mbi kryeqytetin Sana dhe pjesë të mëdha të Jemenit, ndërsa konflikti mbetet i lidhur me rivalitetin më të gjerë rajonal.
Prandaj oferta e Egjiptit është një mburojë për Arabinë Saudite, dhe jo një premtim për të mposhtur huthinjtë në Jemen. Pikërisht ky kufizim tregon se Kajro dëshiron të ruajë ndikimin në rajon, por pa u bërë palë në një luftë të pakufizuar. \\