Nga Simon Speakman Cordall, Al Jazeera
Ushtria izraelite, e cila e konsideron veten si “ushtria më e moralshme në botë”, mund të jetë duke kryer krime lufte në mënyrë të vazhdueshme, sipas analistëve izraelitë dhe mjekëve që kanë punuar në Gaza.
Ndërsa vrasjet, dhunimet dhe arrestimet arbitrare të palestinezëve nuk janë një dukuri e re për ushtrinë izraelite, një proces i gjatë çnjerëzimi, infiltrimi i ideologjive të ekstremit të djathtë në ushtri dhe mungesa e përgjegjshmërisë kanë krijuar një situatë ku ushtarët izraelitë mund të bëjnë çfarë t’u teket, pa pasur nevojë as për ndonjë arsye operacionale, thanë analistët.
“Me sa shoh unë, ky është një fenomen i ri,” tha Erella Grassiani e Universitetit të Amsterdamit, e cila ka shkruar për atë që ajo e quajti “marrësi morale” të ushtarëve izraelitë gjatë Intifadës së dytë të vitit 2000.
“Nuk është se ushtarët izraelitë nuk i kanë rrahur dhe arrestuar fëmijët që hidhnin gurë më parë, por kjo që po shohim është e re,” tha ajo.
“Më parë, kishte një lloj rregullash angazhimi, edhe pse nuk zbatoheshin me rigorozitet, por ekzistonin. Ajo që po shohim tani është krejtësisht e ndryshme,” shpjegoi Grassiani.
Lufta si sport
Akuzat për brutalitet të rastësishëm nga ushtarët izraelitë në Gaza dhe në Bregun Perëndimor të pushtuar janë të hershme. Ushtarët izraelitë kanë postuar video në rrjetet sociale ku shihen duke veshur fustanet e grave, shtëpitë e të cilave i kanë plaçkitur, ose duke luajtur me të brendshmet e tyre. Gjithashtu, ka dëshmi që tregojnë se ushtarët qëllojnë civilë për “stërvitje qitjeje” ose thjesht për të thyer monotoninë.
Në fillim të gushtit, BBC hetoi rastet e ushtarëve izraelitë që vrisnin fëmijë në Gaza. Nga 160 rastet e shqyrtuara, 95 fëmijë ishin qëlluar në kokë ose në gjoks – gjuajtje që nuk mund të pretendohet se “kishin për qëllim vetëm plagosjen”.
Përveç vrasjes së fëmijëve, dëshmitë sugjerojnë se ushtarët izraelitë kanë përdorur civilët që mblidhen rreth pikave të shpërndarjes së ndihmave të drejtuara nga GHF (një organizatë e vetëshpallur) si shënjestra për stërvitje qitjeje.
“Pikat e GHF-së janë ngritur si kurthe vdekjeprurëse,” i tha Al Jazeera-s kirurgu britanik Nick Maynard, i cili u kthye në korrik nga udhëtimi i tij i tretë në Gaza që nga fillimi i luftës.
“Janë komplekse që përmbajnë ushqim të mjaftueshëm për një familje për disa ditë, por jo për mijëra njerëzit që i mbajnë duke pritur jashtë. Më pas i hapin portat dhe lejojnë kaosin, luftimet, madje edhe trazirat, të cilat i përdorin si justifikim për të qëlluar drejt turmës,” tha ai.
Natyra e gjuajtjeve u bë e qartë për mjekët dhe stafin e urgjencës në spitalin aty pranë Nasser, ku po punonte Maynard.
“Po operoja një djalë 12-vjeçar, i cili më vonë vdiq,” tha Maynard. “Ai ishte qëlluar në një nga pikat e GHF. Bisedova për këtë me një koleg në dhomën e urgjencës më pas, i cili më tha se ai dhe mjekë të tjerë kishin vërejtur modele të përsëritura dhe të dukshme të grupimit të plagëve.”
Grupimi i plagëve i referohet fenomenit ku disa pacientë paraqiten me dëmtime në të njëjtën pjesë të trupit. Ditën tjetër, shumë pacientë vijnë me një plagë në një pjesë tjetër të trupit, gjë që i sugjeron Maynardit se snajperët izraelitë ose po luanin, ose po i përdornin civilët për të përmirësuar saktësinë e tyre, siç i kishte thënë më parë Sky News.
Asnjë llogaridhënie, asnjë kontroll
Një hetim nga revista izraelite +972 në korrik 2024 përshkroi një situatë të zymtë ku ushtarët izraelitë nuk kishin asnjë kufizim për të qëlluar civilët në Gaza.
“Kishte liri totale,” tha për +972 një ushtar që shërbeu në Gaza për muaj. “Nëse ke [edhe] një ndjesi kërcënimi, nuk ke nevojë të shpjegosh – thjesht qëllon… është e lejuar të qëllohet në qendrën e masës së tyre [trupi i tyre], jo në ajër,” vazhdoi ushtari anonim.
“Është e lejuar të qëllohet kushdo, një vajzë e vogël, një grua e moshuar.”
Nga 52 hetimet që ushtria izraelite deklaroi se i kreu për krimet e pretenduara në Gaza ose në Bregun Perëndimor midis tetorit 2023 dhe qershorit 2025, 88 për qind u ndërprenë ose u mbyllën pa u marrë asnjë masë, sipas një studimi të organizatës “Action on Armed Violence” (AOAV).
Vetëm një rast kishte rezultuar me një dënim me burg kundër të akuzuarit.
Sipas AOAV, 52 rastet e shqyrtuara prej tyre përfshinin vrasjen e 1,303 personave, plagosjen e 1,880 personave dhe torturimin e raportuar të dy të tjerëve.
Edhe kur kishte pamje filmike të një incidenti, siç dukej të ishte përdhunimi në grup i një të burgosuri palestinez në burgun izraelit Sde Teiman, presioni publik, përfshirë atë nga anëtarë të kabinetit izraelit, çoi në lirimin e të akuzuarit.
Akuzat se ushtria izraelite torturon rregullisht palestinezët datojnë të paktën që nga viti 1967, kur Gjysmëhëna e Kuqe dokumentoi torturimin sistematik të të burgosurve në burgun e Nablusit në Bregun Perëndimor.
Është vënë re gjithashtu një rritje e gjuhës çnjerëzuese që përdoret për t’iu referuar palestinezëve, të cilën studiuesit tani thonë se është bërë gjë e zakonshme brenda ushtrisë. Që në vitin 1967, figura izraelite si David Hacohen, ambasador i atëhershëm izraelit në Burma (tani Mianmar), janë regjistruar duke mohuar se palestinezët ishin njerëz.
Në vitin 1985, një anketë me 520 libra në letërsinë hebraike për fëmijë zbuloi se 86 prej tyre i përshkruanin palestinezët si “jo njerëzorë, dashamirës të luftës, monstra dinakë, qen të etur për gjak, ujqër grabitqarë, ose nepërka”.
Njëzet vjet më vonë, kur shumë prej atyre që tani janë vendosur në Gaza ishin ndoshta në shkollë, 10 për qind e një kampioni të fëmijëve izraelitë, të cilëve iu kërkua të vizatonin palestinezë, i paraqitën ata si kafshë.
“Çnjerëzimi i palestinezëve është një proces që daton prej dekadash,” tha Grassiani e Universitetit të Amsterdamit. “Por unë do të thoja se tani është i plotë. Kemi parë akte tepër mizore që nga dita e parë deri tani, me ushtarë izraelitë që kërkojnë hakmarrje për sulmin e udhëhequr nga Hamasi më 7 tetor,” tha ajo.
“Është si një top bore që zbret nga një kodër pa fund,” tha Haim Bresheeth, autor i librit “An Army Like No Other” (Një ushtri si asnjë tjetër), një libër rreth ushtrisë izraelite.
“Çdo vit, dhuna përshkallëzohet,” tha ai. “Ideja e përdorimit të civilëve si shënjestra për qitje është rezultati logjik. Është një sport i ri, një sport gjaku, dhe këta sporte gjithmonë zhvillohen nga poshtë lart,” tha ai për këmbësorinë izraelite.
“Është diçka e pështirë, vrasëse dhe e sëmurë.” /Tesheshi.com/
*Simon Speakman Cordall është një gazetar i pavarur anglez. Më parë ka raportuar nga Rusia dhe Vietnami.