Zbulimi i një “ishulli” tjetër në oqeane nuk shoqërohet këtë herë me imazhe të plazheve ekzotike ose peizazheve të pastra.
Përkundrazi, është një zbulim që shqetëson shkencëtarët dhe nxjerr në pah pasojat serioze mjedisore të aktivitetit njerëzor.
E ashtuquajtura Gropë e Madhe e Mbeturinave të Paqësorit, një grumbullim i madh mbeturinash në Oqeanin Paqësor, tani funksionon si një “ishull” i panatyrshëm që nuk duhej të ishte krijuar kurrë.
Edhe pse planeti është hartuar pothuajse plotësisht nga satelitët, eksplorimi fizik, veçanërisht i oqeaneve, mbetet i kufizuar. Thellësitë e detit dhe proceset dinamike që ndodhin atje ende fshehin surpriza.
Midis tyre është fakti se numri i ishujve nuk është konstant: ishuj të rinj mund të dalin nga aktiviteti vullkanik, ndërsa të tjerë zhduken për shkak të rritjes së nivelit të detit.
Megjithatë, në rastin e Gropës së Madhe të Mbeturinave të Paqësorit, nuk po flasim për një fenomen natyror. Është një grumbullim gjigant i mbeturinave plastike, kryesisht mikroplastikë, që lëviz dhe bllokohet nga rrymat oqeanike.
Edhe pse shpesh përshkruhet si një “ishull lundrues mbeturinash”, në realitet është më shumë një “supë” e dendur plastike, e shpërndarë në një sipërfaqe të madhe.
Të dhënat e reja shkencore tregojnë se kjo masë mbeturinash nuk është joaktive.
Përkundrazi, ekosisteme të vogla të specieve bregdetare kanë filluar të zhvillohen mbi fragmentet plastike, të cilat normalisht nuk duhet të mbijetojnë në det të hapur.
Këto specie ngjiten pas plastikës dhe transportohen në distanca të gjata, duke krijuar komunitete të panatyrshme.
Ky fenomen i shqetëson shkencëtarët, pasi kur mbeturinat përfundojnë në brigje të tjera, speciet që “udhëtojnë” me to mund të pushtojnë mjedise të reja dhe të prishin ekuilibrin ekologjik.
Bashkëjetesa e organizmave bregdetarë dhe oqeanikë në kushte të tilla mund të çojë në ndryshime të paparashikueshme në zinxhirin ushqimor.
Siç theksojnë studiuesit, ky është një efekt i ndotjes plastike që deri vonë nuk ishte marrë seriozisht.
Pasojat e mbeturinave njerëzore nuk kufizohen vetëm në estetikë ose ndotje të deteve, por shtrihen në biologjinë dhe funksionimin e të gjithë ekosistemeve.
“Ishulli” i mbeturinave në Paqësor tani funksionon si një laborator i gjallë – por i panatyrshëm – duke na kujtuar se mënyra e jetesës dhe konsumit të njerëzimit lë një gjurmë shumë më të thellë dhe më të rrezikshme nga sa e kuptojmë shpesh. /tesheshi.com/
