James Webb ka folur: Hëna nuk do të goditet nga asteroidi 2024 YR4..Rreziku i një përplasjeje spektakolare të Hënës me asteroidin 2024 YR4 në vitin 2032 duket se është përjashtuar tashmë, falë vëzhgimeve të reja nga James Webb Space Telescope.
Sipas NASA, të dhënat e fundit tregojnë se asteroidi i quajtur “vrasësi i qyteteve” nuk do të godasë as Tokën dhe as Hënën, megjithëse do të kalojë në një distancë shumë të afërt për standardet hapësinore.
Vëzhgimet e reja, të mbledhura më 18 dhe 26 shkurt me instrumentet shumë të ndjeshme infra të kuqe të teleskopit Webb, u kanë lejuar astronomëve të llogarisin me më shumë saktësi orbitën e këtij objekti, raporton Live Science.
Bazuar në këto të dhëna, probabiliteti i përplasjes me Hënën, që më parë ishte vlerësuar në 4.3%, tani ka rënë në zero.
Asteroidi do të kalojë rreth 21.200 kilometra nga sipërfaqja e Hënës, një distancë më e vogël se ajo e disa satelitëve artificialë që rrotullohen rreth Tokës. Kur të kthehet në sistemin e brendshëm diellor pas gjashtë vitesh, ai gjithashtu do të kalojë në një distancë prej qindra mijëra kilometrash nga Toka.
NASA thekson se kjo analizë e re u bë e mundur vetëm falë ndjeshmërisë së jashtëzakonshme të teleskopit James Webb, i cili u përdor deri në kufijtë e tij maksimalë. Që nga pranvera e vitit 2025, 2024 YR4 ishte pothuajse i padukshëm për teleskopët tokësorë dhe hapësinorë, përveç Webb. Në fakt, këto imazhe janë ndër vëzhgimet më të dobëta të një asteroidi të regjistruara ndonjëherë.
Edhe European Space Agency, e cila e menaxhon teleskopin së bashku me NASA-n dhe Canadian Space Agency, ka dhënë një vlerësim të ngjashëm. Ajo theksoi se ishte një detyrë jashtëzakonisht e vështirë: të zbulosh një objekt pothuajse të padukshëm, miliona kilometra larg, dhe më pas të parashikosh me saktësi pozicionin e tij pothuajse shtatë vjet më vonë.
Asteroidi më i rrezikshëm i vëzhguar ndonjëherë
2024 YR4 u zbulua në fund të vitit 2024 nga rrjeti ATLAS – Asteroid Terrestrial-impact Last Alert System. Vëzhgimet e mëvonshme treguan se asteroidi ishte i madh, me një diametër midis 53 dhe 67 metrash – afërsisht sa lartësia e Leaning Tower of Pisa – dhe se orbita e tij do ta sillte shumë pranë Tokës.
Nëse një asteroid i këtyre përmasave do të godiste planetin tonë, ai mund të shkatërronte një qytet të tërë me një fuqi të barabartë me 500 bomba atomike si ajo e Atomic bombing of Hiroshima. Për këtë arsye ai është quajtur “vrasës qytetesh”.
Për një periudhë të shkurtër, shkencëtarët vlerësuan se ekzistonte një mundësi e vogël por reale për një përplasje me Tokën. Probabiliteti kishte arritur madje 3.1%, përqindja më e lartë e regjistruar ndonjëherë për një asteroid të njohur me potencial për goditje.
Megjithatë, vëzhgimet e mëvonshme nga teleskopi Webb dhe teleskopë të tjerë e ulën gradualisht këtë mundësi në zero, duke lënë përkohësisht të hapur vetëm skenarin e një përplasjeje me Hënën – i cili tani është gjithashtu i përjashtuar.
Rasti kishte tërhequr interes të madh sepse një përplasje e tillë me Hënën do të kishte qenë ndikimi i parë i madh i parashikuar dhe i monitoruar në kohë reale nga shkencëtarët. Disa astronomë mendonin se shpërthimi mund të ishte i dukshëm me sy të lirë nga Toka, ndërsa të tjerë paralajmëronin se mbetjet mund të krijonin një shi të ri meteorësh.
Edhe pse rreziku tashmë ka kaluar, 2024 YR4 mbetet një objekt shumë i rëndësishëm për studimet e mbrojtjes planetare. NASA planifikon ta vëzhgojë sërish me teleskopin hapësinor James Webb në vitin 2028, kur asteroidi të kthehet pranë Tokës për një tjetër kalim të sigurt.
