Bota po plaket me një ritëm të paparë, duke ushtruar presion mbi sistemet e mirëqenies sociale. Ndërsa debatet globale shpesh ngecin në terminologji teknike dhe raporte demografike, institucioni 130-vjeçar nga Turqia, Darülaceze, ofron një perspektivë tjetër: dhembshuria mund të institucionalizohet dhe të mbetet e qëndrueshme.
I themeluar në vitin 1895 nga Sulltan Abdulhamidi II me fonde private, Darülaceze lindi si një përgjigje humanitare ndaj varfërisë dhe cenueshmërisë sociale të epokës së fundit të periudhës osmane. Ajo që e bën unik këtë institucion është pluralizmi i ngulitur në themelet e tij; që nga fillimi, komunitetet myslimane, të krishtera dhe hebraike kanë përfituar njëlloj, pa dallime feje, gjuhe apo race.
Presidentja e institucionit, Esra Ceceli Islam, konfirmon se ky parim mbetet i pandryshuar: shërbim ndaj njerëzimit pa asnjë diskriminim. Ndoshta elementi më i jashtëzakonshëm është qëndrueshmëria e tij. Për mbi një shekull, Darülaceze ka operuar pa u bërë barrë për buxhetin e shtetit.
Modeli i tij bazohet në një kulturë të thellë filantropie që tejkalon bamirësinë tradicionale. Donatorët nuk kontribuojnë vetëm për të ndihmuar të tjerët, por për të siguruar një strukturë ku edhe ata vetë mund të mbështeten në të ardhmen.
Sot, duke vepruar nën mbikëqyrjen e Ministrisë së Familjes dhe Shërbimeve Sociale, institucioni përfaqëson një sintezë të rrallë të autonomisë institucionale dhe llogaridhënies publike. Ky ekuilibër, siguron që shërbimi të mbetet cilësor dhe i mbrojtur nga luhatjet ekonomike.
Darülaceze nuk është thjesht një kuriozitet historik, por një model aktiv që po evoluon vazhdimisht. Së fundmi, institucioni ka hapur një njësi të specializuar për kujdesin ndaj Alzheimerit dhe Demencës, ndërsa bashkëpunon ngushtë me Universitetin e Shkencave të Shëndetit në Turqi për të integruar kërkimin shkencor me praktikën e kujdesit përmes Akademisë Darülaceze.
Në prezantimin e tij në Kombet e Bashkuara, modeli u pozicionua si një zgjidhje për sfidat globale, ku popullsia mbi 65 vjeç pritet të kalojë 2 miliardë brenda pesë dekadave të ardhshme. Mesazhi është i qartë: në një botë që po plaket, nevojitet një arkitekturë morale që nuk i redukton njerëzit në shifra buxhetore./tesheshi.com/
