Thuhet se William kërkoi që xhaxhait të tij t’i hiqeshin titujt. Pozicioni ka të ngjarë t’i kalojë Princit Louis, djalit më të vogël të Princit të Uellsit.
BBC kishte menduar se çfarë ndëshkimi do t’i jepte Mbreti Charles vëllait të tij Andrew, Dukës së Jorkut, pas një skandali tjetër: publikimit të një email-i që zbulonte natyrën personale dhe intime të marrëdhënies së tij me Jeffrey Epstein, pedofilin miliarder që kreu vetëvrasje në burg në gusht 2019.
Dje, Pallati i Buckingham-ut u përgjigj, duke njoftuar se Princi Andrew “do të ndalojë së përdoruri titujt dhe nderimet, përfshirë atë të Dukës së Jorkut”. Ai do të mbetet princ, por do të pushojë së qeni Dukë i Jorkut, një titull që e mori nga nëna e tij, Mbretëresha Elizabeth II. Ai gjithashtu do të heqë dorë nga titujt e Kontit të Inverness dhe Baronit të Killyleagh.
“Akuzat e vazhdueshme kundër meje shpërqendrojnë vëmendjen nga puna e Madhërisë së Saj dhe Familjes Mbretërore”, tha Princi Andrew në një deklaratë të lëshuar nga Pallati i Buckingham-ut.
Korrespondenca e publikuar daton që nga viti 2011 dhe bie ndesh me atë që Duka i Jorkut tha më parë në një intervistë për BBC-në, në të cilën ai pretendoi se marrëdhënia e tij me Epstein përfundoi në vitin 2010. Përfshirja e ish-gruas së tij Sarah Ferguson, nga e cila shtatë organizata bamirëse britanike u distancuan pas skandalit, gjithashtu nuk ndihmoi.
Mbreti Charles, i shtyrë nga ata që besojnë se lënia e vëllait të tij pa u ndëshkuar do të dëmtonte një monarki tashmë të tronditur nga shumë skandale, ka zgjedhur një vijë të ashpër. Thuhet gjithashtu se Mbretëresha Camilla dhe Princi William i Uellsit kanë nxitur veprime vendimtare.
Nëna e tij, Mbretëresha Elizabeth II, gjithmonë e kishte mbrojtur dhe mbështetur Andrew financiarisht, duke përfshirë edhe shpenzimet ligjore që lidhen me çështjen Epstein – e cila më vonë u “zgjidh” me një zgjidhje jashtë gjykatës me Virxhinia Giuffrè, gruan që e akuzon atë për abuzim ndaj saj kur ajo ishte vetëm 17 vjeç.
Sipas thashethemeve, Elizabeth i kërkoi të birit, Charles, “të mbronte vëllain e tij, veçanërisht nga vetja”, e vetëdijshme për tendencën e tij për t’u futur në telashe dhe për të zgjedhur miqtë e gabuar. Por këtë herë, nevojitej shumë.
Një sondazh zbuloi se 67% e anglezëve favorizonin “poshtërimin” e Andrew, dhe Mbreti Charles e kuptoi se duhej të mendonte më shumë për monarkinë sesa për familjen e tij. Siç shkroi Telegraph, ishte një “krizë helmuese që kërcënonte ta minonte atë nga brenda”.
Princi William, pa e ekspozuar veten publikisht, i bëri të qarta mendimet e tij me gjeste bezdie dhe shkëputjeje të dukshme ndaj xhaxhait të tij, si gjatë funeralit të Dukeshës së Kentit, kur – gazetat britanike raportuan – “Andrew, duke qeshur dhe duke u shoqëruar, nuk mund të dukej më i çuditshëm”.
Andrew ka bërë një hap prapa, por nuk ka ndërmend të bëjë një hap tjetër duke lënë Lozhën Mbretërore në Windsor, ku jeton me ish-gruan e tij, Sarah Ferguson. Prona, e dhënë nga Elizabeth II, ka tridhjetë dhoma dhe shumë qytetarë britanikë tani po kërkojnë revokimin e saj. Megjithatë, Andrew ka një kontratë qiraje të pavarur me Pasurinë e Kurorës, të vlefshme deri në vitin 2078.
Mbreti Charles thuhet se u përpoq ta bindte duke i mohuar financimin për mirëmbajtjen e rezidencës, por pa sukses. Princi, në fakt, vazhdon të menaxhojë disa biznese private, duke mbajtur marrëdhënie biznesi me Kinën, Shtetet e Gjirit dhe një startup holandez (një bashkëpunim që është ndërprerë që atëherë).
Në terma praktikë, vendimi i mbretit do të ketë pak pasoja të përditshme: asnjë shëtitje Krishtlindjesh në Sandringham, asnjë rrobë të Urdhrit të Garterit dhe një profil publik gjithnjë e më të ulët, nëse ka, madje edhe në tubimet familjare. Andrew tani bën një jetë private në Windsor, duke kaluar kohë me kuajt, ish-gruan e tij, dy vajzat e tij dhe nipërit e mbesat e tij.
Historiani Anthony Seldon e quan heqjen e titujve një “moment përcaktues” për familjen mbretërore: “Herën e fundit që një titull duka iu hoq një anëtari të lartë të familjes mbretërore ishte mbi njëqind vjet më parë”, i tha ai BBC News.
Ishte viti 1919 kur Princi Charles Edward, nipi i Mbretëreshës Victoria, humbi titullin e Dukës së Albany për shkak se luftoi në anën gjermane gjatë Luftës së Parë Botërore. Edhe abdikimi i Edward VIII, aq skandaloz në atë kohë, “nuk ishte aq i pakëndshëm”, shkruan Telegraph.
Titulli i Dukës së Jorkut, sipas traditës, në të ardhmen mund t’i jepet Princit Louis, djalit të dytë të William. Por do të jetë e nevojshme të pritet deri në dasmën e tij: vetëm atëherë, siç është zakon, ai do të jetë në gjendje ta marrë atë.
Deri atëherë, ndoshta, koha do ta ketë errësuar të paktën pjesërisht kujtesën e asaj që ka ndodhur.